Câu 9: Để hạn chế tình trạng người chưa thành niên phạm tội, theo luật sư cần thực hiện những giải pháp gì?

Trả lời:

 Theo tôi để hạn chế tình trạng người chưa thành niên phạm tội thì cần phải thực hiện những biện pháp sau:

Thứ nhất: Tuyên truyền pháp luật sâu rộng đến người dân (tăng cường ở các vùng sâu vùng xa, nông thôn, miền núi), đặc biệt là tầng lớp học sinh, sinh viên. Nhà trường, Đoàn thanh niên phải luôn dẫn đầu trong công tác này và cần phát động các phong trào như tìm hiểu pháp luật, giải thích pháp luật… nhằm nâng cao sự nhận thức, hiểu biết của người dân đối với pháp luật.

Ví dụ, thông qua các cuộc thi tìm hiểu về tác hại của ma túy, các cuộc vận động chấp hành luật giao thông đường bộ hoặc gần đây có cuộc học tập và rèn luyện làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh để các cấp học, các độ tuổi từ tiểu học cho đến trung học phổ thông có những bước chuyển trong nhận thức cho tới hành động.

Thứ hai: Gia đình là tế bào của xã hội vì thế mỗi gia đình phải nêu cao trách nhiệm đối với con cái để tránh tình trạng hụt hẫng, buông lõng, thiếu sự quản lý, giáo dục, chăm sóc của cha mẹ dẫn đến con cái mất phương hướng, lang thang và phạm tội. Gia đình có mạnh khỏe, phát triển tốt mới thúc đẩy được xã hội đi lên.
Thứ ba: Nhà nước tăng cường quản lý chặt chẽ các lĩnh vực nhạy cảm như văn hóa, công nghệ thông tin (Internet)… Có chính sách ưu tiên dạy nghề, tạo công ăn việc làm cho những người chưa thành niên lang thang, không gia đình để khi bước vào đời họ có một nghề tự nuôi sống bản thân. Nhà nước cần đầu tư thêm nhiều khu vui chơi cho cộng đồng trong đó có người chưa thành niên như công viên, các câu lạc bộ…

Thứ tư: Đối với trường học, tùy theo ngành nghề đào tạo, đặc điểm học sinh, đặc điểm ngành nghề các em được đào tạo, cần có nhưng chính sách, chương trình giáo dục phù hợp để học sinh hiểu và tôn trọng pháp luật. Có thể áp dụng một số phương pháp và cách thức nhằm tuyên truyền đến học sinh trong nhà trường, như:

– Giáo dục, quán triệt đến từng học sinh về các chính sách pháp luật, tính chịu trách nhiệm pháp lý trong đó có trách nhiệm hình sự nếu vi phạm pháp luật nghiêm trọng.

– Tuyên truyền pháp luật đến với từng học sinh, đặc biệt là những lĩnh vực liên quan đến chuyên ngành các học sinh theo học hoặc thường xuyên gặp phải trong cuộc sống như Luật Giao thông đường bộ, Luật Hình sự, Luật Dân sự, Luật Kinh tế… nhằm trang bị cho các học sinh những hiểu biết cơ bản để chấp hành tốt pháp luật.

– Các tổ chức đoàn thể như Đoàn thanh niên, Hội sinh viên trong trường phải hưởng ứng tích cực, vận động học sinh tham gia những phong trào hay các cuộc thi tìm hiểu pháp luật cấp trường cũng như cấp tỉnh hoặc quốc gia nhằm tạo không khí, phong trào tìm hiểu học tập pháp luật trong học sinh toàn trường.

– Nâng cao giá trị đạo đức trong giảng dạy, kết hợp hài hòa quan hệ giữa nhà trường – gia đình, giáo viên – học sinh để các học sinh hiểu biết hơn nữa về truyền thống “tôn sư trọng đạo”, “tiên học lễ, hậu học văn”… đây là một trong những cách để phòng ngừa tội phạm có hiệu quả nhất.

– Mỗi giáo viên, mỗi học sinh là một tấm gương điển hình về chấp hành pháp luật, là một gương tốt cho các học sinh, các bạn noi theo. Nhân rộng những điển hình tốt chấp hành pháp luật để tuyên truyền đến từng học sinh nhằm thúc đẩy tính tự chấp hành pháp luật.

Thứ năm: Nâng cao quan hệ phối hợp giữa nhà trường và các cơ quan chức năng như Công an, Viện kiểm sát, Tòa án để kịp thời thông tin cho nhau biết những trường hợp vi phạm liên quan đến học sinh của trường nhằm chấn chỉnh, giáo dục kịp thời các trường hợp vi phạm pháp luật đảm bảo công tác phòng ngừa. Có thể xét xử lưu động đối với những tội phạm có tính chất ít nghiêm trọng tại trường nhằm tuyên truyền, giáo dục pháp luật, đồng thời có tính răn đe, phòng ngừa cao, tuy nhiên cần phải tránh xét xử lưu động những vụ có thể gây ảnh hưởng đến tâm sinh lý của lứa tuổi này.

Thứ sáu: Hàng năm, các cơ quan tố tụng nên tổng hợp, có báo cáo về tình hình người chưa thành niên phạm tội, tìm ra được những nguyên nhân, thiếu sót, yếu kém, hạn chế từ khâu nào, từ đơn vị nào trong việc quản lý, giáo dục. Từ đó, đưa ra các giải pháp, kiến nghị nhằm để cơ quan chức năng khắc phục và có những chương trình phù hợp.