Thực tế cho thấy, thu hồi đất là một trong những vấn đề nóng bỏng, gây ra nhiều bức xúc, tranh chấp khiếu kiện nhất hiện nay. Mặc dù đã có những quy định rõ ràng, đầy đủ và chặt chẽ hơn về quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất khi có đất bị thu hồi nhưng việc triển khai quyết định thu hồi đất đảm bảo thực hiện kịp thời, đúng tiến độ về thời gian thì mới thực hiện được tổng thể dự án. Tuy nhiên, trên thực tế quá trình thực hiện quyết định cưỡng chế thu hồi đất vẫn còn những khó khăn, bao gồm:

Thứ nhất, chưa có quy định về khái niệm việc thực hiện quyết định cưỡng chế thu hồi đất. Trong Luật Đất đai năm 2013 cũng như ở các văn bản hướng dẫn thi hành, văn bản pháp lý khác liên quan đến việc thực hiện quyết định cưỡng chế thu hồi đất là gì, mà mới chỉ quy định về trình tự, thủ tục, thẩm quyền thực hiện. Do đó, khi Luật chưa quy định cu thể cũng ảnh hưởng đến việc thực hiện quyết định cưỡng chế thu hồi đất.

Thứ hai, mất nhiều thời gian cho công tác vận động, thuyết phục người sử dụng đất. Khi nhận được quyết định cưỡng chế thu hồi đất, tổ chức được giao thực hiện cưỡng chế lại tiếp tục thực hiện công tác vận động, thuyết phục, đối thoại với người bị cưỡng chế (Điểm a, Khoản 4, Điều 71 Luật đất đai). Trong khi đó trước khi ra quyết định cưỡng chế thu hồi đất thì tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường, giải phóng mặt bằng thì Ủy ban nhân dân cấp xã, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã nơi có đất thu hồi và tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường, giải phóng mặt bằng đã tổ chức vận động, thuyết phục để người có đất thu hồi thực hiện việc giao đất.

Như vậy, có thể thấy việc vận động, thuyết phục người có đất bị thu hồi phải tiến hành rất nhiều lần, việc này có thể gây mất thời gian, chi phí và điều động lực lượng cưỡng chế.

Ngoài ra, Luật Đất đai năm 2013 quy định công tác vận động, thuyết phục là một trong những điều kiện để tiến hành cưỡng chế thực hiện quyết định thu hồi đất, tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có văn bản quy phạm pháp luật nào hướng dẫn về công tác vận động, thuyết phục người có đất bị thu hồi. Thực tiễn áp dụng công tác vận động, thuyết phục người có đất bị thu hồi gặp không ít những khó khăn trong việc xử lí tình huống xảy ra trong quá trình vận động, thuyết phục. Không ít địa phương xem trọng công tác cưỡng chế thu hồi đất hơn là công tác vận động, thuyết phục để người có đất bị thu hồi tự nguyện giao đất. Do đó, nhiều quyết định cưỡng chế ban hành không cần thiết, thậm chí có trường hợp gây phát sinh phức tạp, ảnh hưởng đến tình hình an ninh, trật tự ở địa phương.

Thứ ba: Luật Đất đai năm 2013 quy định nguyên tắc thứ hai trong cưỡng chế là:“Thời điểm bắt đầu tiến hành cưỡng chế được thực hiện trong giờ hành chính”. Tuy nhiên, trong việc thực hiện cưỡng chế thu hồi đất, chưa có văn bản hướng dẫn về việc không tiến hành cưỡng chế vào các ngày nghỉ lễ, Tết, các dịp tổ chức sự kiện trọng đại của đất nước hoặc quan trọng ở địa phương. Do vậy, cần phải có văn bản hướng dẫn về vấn đề này cũng như tránh tiến hành cưỡng chế vào thời điểm nói trên và thời điểm gia đình người bị cưỡng chế tổ chức hiếu sự, hỉ sự.

Thứ tư: Hệ thống văn bản pháp lý liên quan đến công tác cưỡng chế thu hồi đất chưa đồng bộ, nhiều quy định mới thay thế chưa phù hợp, chưa kịp thời, đơn giá bồi thường, hỗ trợ còn chậm điều chỉnh chưa phù hợp với tình hình thực tế. Công tác tuyên truyền, vận động Nhân dân có nơi gặp không ít khó khăn do sự hiểu biết về pháp luật của người dân còn hạn chế; có sự so sánh về chính sách và giá đền bù giữa người được áp dụng theo thời điểm đã ban hành chính sách cũ với người đang được thực hiện chính sách mới cũng làm nảy sinh nhiều phức tạp.